Ճանապարհա-տրանսպորտային պատահարի հետևանքով տուժածի վիճակի գնահատման հետևանքով առաջնահերթ անհրաժեշտ է.
1Միայն քներակի վրա երակազարկը ստուգել:
2Ինչպես շնչառական ուղիները բացել և շնչառությունը վերահսկել, այնպես էլ քներակի վրա երակազարկը և գիտակցությունը ստուգել:
3Միայն գիտակցությունը ստուգել:
4Միայն շնչառական ուղիները բացել և շնչառությունը վերահսկել:
Օրենքի բացատրություն
მნიშვნელოვანია დაზარალებულის მდგომარეობა სწრაფად და მართებულად შეფასდეს. პირველი ეტაპი არის ცნობიერების შემოწმება (არის თუ არა დაზარალებული გონზე). მეორე ეტაპი - სასუნთქი გზების გახსნა მესამე ეტაპი - სუნთქვის კონტროლი. მეოთხე ეტაპი - საძილე არტერიაზე პულსაციის შემოწმება.
Եթե ճանապարհա-տրանսպորտային պատահարի հետևանքով տուժածի մոտ նկատվում է մաշկի 2-րդ աստիճանի այրվածք (մաշկի հյուսվածքի խախտում և կարմրավուն գունավորում, այրվածքի տեղում հեղուկով լցված բշտերի առաջացում, ուժեղ ցավ) առաջին բուժօգնության ցուցաբերման նպատակով պետք է.
1Բացել բշտերը, ազատել այրված մակերեսը հագուստի մնացորդներից, վրան դնել ստերիլ կամ մաքուր անձեռոցիկ, տուժածին ջուր խմեցնել:
2Այրված մակերեսը լվալ սառը ջրով, մշակել յոդի լուծույթով, վրան դնել ստերիլ կամ մաքուր անձեռոցիկ, վիրակապել վիրակապով:
3Բշտերը չբացել, հագուստի մնացորդները այրված մակերեսից չհեռացնել, վերքի վրա դնել ստերիլ անձեռոցիկ, վիրակապով չկապել, վերքի վրա դնել սառույց կամ սառը թրջոց, տալ ցավազրկող միջոց (եթե տուժածը դրա հանդեպ չունի ալերգիա) և տուժածին ջուր խմեցնել:
Օրենքի բացատրություն
თუ საგზაო-სატრანსპორტო შემთხვევის შედეგად დაშავებულს აღენიშნება კანის მე-2 ხარისხის დამწვრობა (კანის ქსოვილის დარღვევა და მოწითალო შეფერილობა, დამწვრობის ადგილზე სითხით შევსებული ბუშტების წარმოქმნა, ძლიერი ტკივილი) პირველადი სამედიცინო დახმარების აღმოჩენის მიზნით მას ბუშტები არ უნდა გავუხსნათ, ტანსაცმლის ნარჩენები დამწვარი ზედაპირიდან არ მოვაცილოთ, ჭრილობაზე დავადოთ სტერილური საფენი, ბინტით არ შევუხვიოთ, მივადოთ ყინული ან ცივი საფენი, მივცეთ ტკივილგამაყუჩებელი საშუალება (თუ დაშავებულს მის მიმართ ალერგია არ გააჩნია) და დაშავებულს დავალევინოთ წყალი.
Եթե ճանապարհա-տրանսպորտային պատահարի հետևանքով տուժածի մոտ չի նկատվում շնչառությունը և երակազարկը քներակի վրա, առաջին բժշկական օգնության ցուցաբերման նպատակով, նրան պետք է արվի.
1Միայն սրտի ոչ ուղղակի մերսում:
2Միայն արհեստական շնչառություն:
3Ինչպես արհեստական շնչառություն, այնպես էլ սրտի ոչ ուղղակի մերսում:
Օրենքի բացատրություն
თუ დაზარალებულს არ აღენიშნება სუნთქვა და პულსაცია საძილე არტერიაზე, მას უნდა ჩაუტარდეს ხელოვნური სუნთქვა და გულის არაპირდაპირი მასაჟი (ორი ჩაბერვა და 30 გულის მასაჟი, ჯამში უნდა გამოვიდეს გულის მასაჟი ერთ წუთში 100).
Եթե ճանապարհա-տրանսպորտային պատահարի հետևանքով տուժածի մոտ չի նկատվում շնչառություն, սակայն նկատվում է երակազարկ քներակի վրա, նրան պետք է արվի.
1Միայն սրտի ոչ ուղղակի մերսում:
2Ինչպես արհեստական շնչառություն, այնպես էլ սրտի ոչ ուղղակի մերսում:
3Միայն արհեստական շնչառություն:
Օրենքի բացատրություն
თუ დაზარალებული არ სუნთქავს, მაგრამ აღენიშნება პულსაცია საძილე არტერიაზე, მას უნდა ჩაუტარდეს მხოლოდ ხელოვნური სუნთქვა, ერთი ჩასუნთქვა ყოველ 6 წამში, მანამ ვიდრე არ აღუდგება სპონტანური სუნთქვა.
Եթե գոյություն ունի կասկած ճանապարհա-տրանսպորտային պատահարի հետևանքով տուժածի պարանոցի կամ ողնաշարի վնասվածքի մասին և նրա կյանքին վտանգ է սպառնում, ինչպե՞ս պետք է տեղի ունենա տուժածին քաշելով տեղափոխումը, առանց օգնականի (մեկ անձի կողմից):
1Նստած դիրքում տուժածի ոտքերի արանքում կանգնել, թևերը մտցնել տուժածի ուսերի տակ և թիկունքի կողմից երկու ձեռքերը խաչաձևելով բռնել, բարձրացնել ոտքերով և քաշելով հետ տեղափոխել:
2Տուժածին նստած դիրք տալ, կանգնել տուժածի թիկունքի հետևում, թևերը մտցնել տուժածի ուսերի տակ, ֆիքսել ստորին ծնոտը և պարանոցը և այնպես քաշելով տեղափոխել հետ:
Օրենքի բացատրություն
დამხმარეს გარეშე დაშავებულის გადათრევით გადაადგილება კისრის ან ხერხემლის დაზიანების ეჭვის შემთხვევაში, თუ მის სიცოცხლეს საფრთხე ემუქრება უნდა მოხდეს შემდეგნაირად - მოათავსეთ დაშავებული მჯდომარე პოზიციაში. დადექით დაშავებულის ზურგს უკან, მკლავები მხრებქვეშ შეუცურეთ, დავაფიქსიროთ ქვედა ყბა და კისერი და ისე გადათრევით გადავაადგილოთ უკან.
Եթե ճանապարհա-տրանսպորտային պատահարի հետևանքով տուժողն անգիտակից է, առաջին բուժօգնության ցուցաբերման նպատակով նրան պետք է.
1Պառկեցնենք մեջքի վրա, գլխի տակ բարձ դնենք, անուշադրի սպիրտ շնչել տանք:
2Կողքի պառկեցնենք, ոտքերը ծալած վիճակում:
3Պառկեցնենք մեջքի վրա, ոտքերը առաջ քաշենք: Շնչել տանք անուշադրի սպիրտ, քունքերը տրորենք ադեկոլոնով (կամ այլ սպիրտ պարունակող հեղուկով):
Օրենքի բացատրություն
გულის წასვლის შემთხვევაში დაზარალებული უნდა დავაწვინოთ ზურგზე, ფეხები წამოუწიოთ. ვასუნთქოთ ნიშადურის სპირტი, საფეთქლები დავუზილოთ ადეკოლონით (ან სხვა სპირტის შემცველი სითხით).
Վնասվածքային ցնցման (շոկի) ժամանակ առաջին բուժօգնության ցուցաբերման նպատակով, ճանապարհա-տրանսպորտային պատահարի հետևանքով տուժածին պետք է.
1Տալ ցավազրկող միջոց, պառկեցնել մեջքի վրա, գլխի տակ դնել պինդ փաթաթած կտոր կամ հագուստ:
2Հանել հագուստը, տալ ցավազրկող միջոց, ճակատի վրա դնել սառը թրջոցներ:
3Անհրաժեշտության դեպքում դադարեցնել արյունահոսությունը, վերքի վրա դնել տաքացուցիչներ, եթե որովայնի խոռոչի օրգանների վնասվածքի կասկած չկա, խմեցնել տաք ըմպելիք:
Օրենքի բացատրություն
ტრამვული შოკის დროს დაშავებულს უნდა გაეწიოს შემდეგი პირველადი სამედიცინო დახმარება - აუცილებლობის შემთხვევაში შევაჩეროთ სისხლდენა, დავაფაროთ სათბურები, თუ არ ვეჭვობთ მუცლის ღრუს შიდა ორგანოების დაზიანებას - დავალევინოთ თბილი სასმელი.
նապարհա-տրանսպորտային պատահարի հետևանքով տուժողի զարկերակից արյունահոսության բնորոշ նշաններն են.
1Հագուստն արագ ներծծվում է մուգ գույնի արյունով, որը վերքից հոսում է թույլ հոսքով:
2Հագուստն ամբողջությամբ ներծծված է ալ գույնի արյունով, որը վերքից հոսում է զարկերակային հեղեղով:
3Հագուստը ներծծված է արյունով միայն վերքի մասում, արյունը հոսում է թույլ հոսքով:
Օրենքի բացատրություն
არტერიის დაზიანების დროს სისხლს აქვს ღია-ალისფერი და ჭრილობიდან გამოედინება პულსირებული ნაკადით. არტერიული სისხლდენა საშიშია სიცოცხლისათვის, განსაკუთრებით მსხვილი არტერიის დაზიანებისას, რადგა დაზარალებულმა დროის მოკლე მონაკვეთში შეიძლება დაკარგოს დიდი რაოდენობის სისხლი.
ճանապարհա-տրանսպորտային պատահարի հետևանքով տուժածի վերքից երակային արյունահոսության բնորոշ նշաններն են.
1Հագուստը դանդաղ ներծծվում է մուգ գույնի արյունով, որը վերքից հոսում է թույլ հոսքով:
2Հագուստը ներծծված է ալ գույնի արյունով, որը վերքից հոսում է զարկերակային հեղեղով:
Օրենքի բացատրություն
ჭრილობიდან ვენური სისხლდენის დამახასიათებელია მუქი-ალუბლისფერი სისხლის სუსტი ნაკადი. აუცილებელია მჭიდრო სახვევის დადება უშუალოდ ჭრილობის ადგილზე. სახვევის ქვედა ფენის სისხლით გაჟღენთვისას, ის არ უნდა მოცილდეს და უნდა დაემატოს ახალი სახვევი.
Ճանապարհա-տրանսպորտային պատահարի հետևանքով տուժածի վերջավորությունների վնասվելու դեպքում, զարկերակային արյունահոսությունը դադարեցնող լարանը պետք է դնել վիրավոր.
1տեղում:
2տեղից վերև
3տեղից ներքև
Օրենքի բացատրություն
საგზაო-სატრანსპორტო შემთხვევის შედეგად დაშავებულის კიდურების დაზიანების შემთხვევაში არტერიული სისხლდენის შემაჩერებელი ლახტი უნდა დავადოთ ჭრილობის ადგილის ზემოთ.
Բեկակալ պատրաստելիս, նյութի բացակայության դեպքում, ճանապարհա-տրանսպորտային պատահարի հետևանքով տուժածի ոտքի ոսկորի կոտրվածքի դեպքում, պետք է.
1Վնասված և առողջ ոտքը իրար ամրացնել բինտից վիրակապով, միևնույն ժամանակ պարտադիր է երկու ոտքերի արանքում դնել փափուկ գործվածք:
2Տուժածի ոտքն ամբողջ երկայնքով փաթաթել վիրակապով:
Օրենքի բացատրություն
საგზაო-სატრანსპორტო შემთხვევის შედეგად დაშავებულის ფეხის ძვლის მოტეხილობის შემთხვევაში, თუ არა გვაქვს არტაშანის დასამზადებელი მასალა დაშავებულს დაზიანებული და ჯანმრთელი ფეხი უნდა დავამაგროთ ერთმანეთს ბინტის სახვევის გამოყენებით. ამასთან აუცილებელია ფეხებს შორის ჩავუდოთ რბილი ქსოვილი.
Ճանապարհա-տրանսպորտային պատահարի հետևանքով տուժածի կոնքոսկրի և ազդրոսկրի կոտրվածքի դեպքում, մինչև «Բժշկական շտապ օգնության» գալը, նրան պետք է.
1Պառկեցնել կողքի, չվնասված կողմի վրա, վնասված տեղի վրա դնել թաց թրջոց, տալ ցավազրկող դեղամիջոց:
2Պառկեցնել մեջքի վրա, ծնկների տակ տեղադրել պինդ փաթաթած փաթաթան կամ հագուստ, տալ ցավազրկող դեղամիջոց:
Օրենքի բացատրություն
მენჯისა და ბარძაყის ძვლის მოტეხილობის შემთხვევაში „სასწრაფო სამედიცინო დახმარების“ მოსვლამდე დაშავებული უნდა დავაწვინოთ ზურგზე მუხლებ ქვეშ ამოვუდოთ მჭიდროდ დახვეული საფენი ან ტანსაცმელი, მივცეთ ტკივილგამაყუჩებელი საშუალება.
Ճանապարհա-տրանսպորտային պատահարի հետևանքով տուժածի, առանց ողնուղեղի վնասման, պարանոցի ողնաշարային ողերի վնասվածքի ախտանիշներն են.
1Տուժածը պարանոցի և մեջքի շրջանում ուժեղ ցավեր ունի, որն ավելանում է ձեռքով դիպչելու դեպքում:
2Տուժածը չի կարող շարժել վերին վերջույթները, դժվարացած է շնչառությունը:
Օրենքի բացատրություն
საგზაო-სატრანსპორტო შემთხვევის შედეგად დაშავებულის ზურგის ტვინის დაუზიანებლად კისრის ხერხემლის მალების ტრავმების სიმპტომებია - ტკივილი კისრისა და ზურგის არეში. ტკივილი მატულობს ხელით შეხებისას.
Եթե ճանապարհա-տրանսպորտային պատահարի հետևանքով վնասվել է տուժածի պարանոցը կամ ողնաշարը կամ կա դրանց վնասվելու վերաբերյալ կասկած, չի կարելի.
1Միայն տուժածի վերքին դիպչել:
2Ինչպես տուժածի գլուխը և պարանոցը շարժել, այնպես էլ դիպչել նրա վերքին, ոսկրի կոտրտանքներն ուղղել և հեռացնել օտար մարմինները:
3Միայն տուժածի ոսկրերի կոտրտանքներն ուղղել և հեռացնել օտար մարմինները:
4Միայն տուժածի գլուխը և պարանոցը շարժել:
Օրենքի բացատրություն
საგზაო-სატრანსპორტო შემთხვევის შედეგად დაშავებულის კისრის ან ხერხემლის დაზიანებისას ან მასზე ეჭვის მიტანისას არ შეიძლება: - დაზარალებულისთვის თავისა და კისრის მოძრაობა; - ჭრილობაზე შეხება; - ძვლის ნამსხვრევების ჩასწორება; - უცხო სხეულების მოცილება.
Եթե ճանապարհա-տրանսպորտային պատահարի հետևանքով տուժածի մոտ աչքի վնասվածք է նկատվում, նրան պետք է.
1Կիսանստած վիճակում գլուխը հետ տանել և վնասված աչքի վրա դնել մաքուր անձեռոցիկ:
2Պառկեցնել մեջքի վրա և գլուխն առաջ քաշել: Վնասված աչքի վրա դնել մաքուր անձեռոցիկ:
3Պառկեցնել կողքի, առողջ աչքի կողմ: Վնասված աչքի վրա դնել մաքուր անձեռոցիկ:
Օրենքի բացատրություն
საგზაო-სატრანსპორტო შემთხვევის შედეგად დაშავებულის თვალის ჭრილობის დროს დაშავებული უნდა დავაწვინოთ ზურგზე და თავი წამოვუწიოთ წინ. დაზიანებულ თვალზე უნდა დავადოთ სუფთა საფენი.
Ճանապարհա-տրանսպորտային պատահարի հետևանքով տուժածի շնչառական ուղիներից օտար մարմնի հեռացման համար անպայման պետք է.
1Տուժածին կանգնեցնել ծնկների վրա, երեսը ներքև, և մի քանի անգամ բռունցքով խփել մեջքին:
2Մի քանի անգամ ձեռքի ափով հարվածել թիկունքին, բացասական արդյունքի դեպքում կանգնել տուժածի հետևում, ստորին կողի մակարդակում որովայնի մոտ երկու ձեռքերը բռունցքաձև իրար վրա դնել, միաժամանակ սեղմել կողերին և բռունցքներով կտրուկ սեղմել որովայնի շրջանում ստորին և վերին ուղղություններով:
Օրենքի բացատրություն
საგზაო-სატრანსპორტო შემთხვევის შედეგად დაშავებულის სასუნთქ გზებში უცხო სხეულის მოსაცილებლად აუცილებლად უნდა რამდენჯერმე ხელისგული დავარტყათ ზურგზე, უარყოფითი შედეგის შემთხვევაში დავდგეთ დაშავებულის უკან, ქვედა ნეკნის დონეზე მუცელთან ხელები მუშტად გადავაჭდოთ ერთმანეთს, ერთდროულად მოვახდინოთ დაწოლა ნეკნებზე და მკვეთრად დავაწვეთ მუშტებით მუცლის არეში შიდა და ზედა მიმართულებით.
Գործնական մաս
Քննական երթուղիներ — ճիշտ այնպես, ինչպես քննողն է վարում
48 իրական քննական երթուղի 10 քաղաքում, ընդամենը 623 կմ։ Յուրաքանչյուր շրջադարձ և կանգառ քարտեզի վրա՝ ձայնային ցուցումով։